پزشک آنلاین

نەخۆشی شەکرە یان دیابێت مێلیتوس، یەکێکە لە نەخۆشینە باوەکانی ئەمەڕەی ئێمە کە لە نێوان خەڵکدا بە شێوەیەکی فراوان دەبینرێت. ئەم نەخۆشینە، کە زۆرجار بە ناوی «دوژمنی شیرین» ناسراوە، ناتەنها ژیانی میلیۆنان مرۆڤ دەگۆڕێت، بەڵکوو بووەتە ئاڵەنگارییەکی گەورە بۆ سیستمی تەندروستی.

نەخۆشی شەکرە چییە؟
بە وتاری دوکتۆر گیان، نەخۆشی شەکرە ئەو دۆخەیە کە جەستە ناتوانێ بە شێوەیەکی دروست ئاستی گۆلۆکۆز (شەکر)ی خوێن ڕێک بخات. گۆلۆکۆز سەرچاوەی سەرەکییە بۆ وزەی خانەکان، بەڵام ئەنسۆلین — هۆرمۆنێکە لە پەنکریاس دروست دەبێت — بەرپرسیارە بۆ گەیاندنی ئەو شەکرە بۆ خانەکان. ئەگەر ئەنسۆلین بە پێی پێویست بەرهەم نەهێنرێت یان خانەکان وەڵام نادەن، شەکری خوێن دەبێتە سەرەوە و ئەنجامەکە دەبێت زیان بە ڕەگە خوێنییەکان و ئەندامە گرنگەکان.

جۆرەکانی نەخۆشی شەکرە:

جۆری یەکەم: کاتێک پەنکریاس بە تەواوی ناتوانێ ئەنسۆلین بەرهەم بێنێت، ئەمە زۆرجار لە تەمەنی منداڵیدا دەست پێدەکات.
جۆری دووەم: خانەکان بە ئەنسۆلین وەڵام نادەن، و ئەوە زۆربەی تەمەنیان دەگیرێت بەهۆی چاقی و ژیانی بێ‌جوڵە.
ئەنجامەکانی شەکری خوێن بەرز:
بەرزبوونی شەکری خوێن لە ماوەیەکی درێژدا زیان بە دڵ، چاو، گورچ و پێ دەگەیەنێت. پێویستە نەخۆشان زانیاری پزیشکی دروست و چالاکی نەشتەرگەری تایبەتی وەربگرن بۆ بەڕێوەبردنی ئەم دۆخەیە.

ڕێکاری پێشگرتن بە پێی دوکتۆر گیان:
پێشگرتن لە نەخۆشی شەکرە بە زانیاری دەست پێدەکات. ئەگەر خەڵک ئاگاداری و زانیاری پزیشکی هەبێت، دەتوانن لە پێش داگیرکردنی نەخۆشیەکە خۆیان بپارێزن.

خواردنە شەکرخوازەکان بە کەمترین ڕادە.
زیادکردنی خواردنە فایبەردار و میوە و سەوزە.
وەرزشی ڕۆژانە و پەیوەندیدان بە پزیشک.
خەوی بە ئارامی و کەمکردنەوەی تەنیشت.
دوکتۆر گیان بە هاوکاری پزیشکان و تایبەتمەندان، هەوڵ دەدات زانیاری پزیشکی بە زمانێکی سادە و گەیەندراو بڵاوبکاتەوە بۆ پێشگرتن و چارەسەرکردنی نەخۆشیەکان، بەتایبەتی نەخۆشی شەکرە.

لە کۆتاییدا، ئەم نەخۆشینە نیشانێکەیە لە ژیانی مدرن، بەڵام بە یارمەتی زانیاری، نەشتەرگەری و هێزی پەیوەندی نێوان پزیشک و خەڵک، بە تایبەتی لە پەیج و ماڵپەڕی «دوکتۆر گیان»، ئەتوانرێت بە شێوەیەکی دروست بزانرێت، چارەسەر بکرێت و لە داگیرکردنی زیاتر پێشگیری لێی بکرێت.